یادداشت

بیشتر آیین‌هایی که در فرهنگ ایرانی - اسلامی نیز وجود دارند، با موسیقی همراه هستند و ما می‌توانیم رد پای موسیقی را در تمامی مراسم‌های آیینی، سوگواری و شادمانی‌ مشاهده کنیم؛ از جمله در موسیقی مازندرانی که مانند موسیقی دیگر اقوام ایرانی، بر بستر کلام "شعر" و روایت "منظومه" استوار است. مهم‌ترین شاخصه در موسیقی اقوام، آواز است. به گفته فارابی، اکمل تمام سازها حلق است و سازی کامل است...

ایام و بروج سعد و نحس: یکی از باورهای عامیانه راسخ در میان ایرانیان، اعتقاد به ایام و بروج سعد و نحس بود؛ بدین نحو که روزهای دوم، پنجم، هفتم، هشتم، دهم، دوازدهم، چهاردهم، نوزدهم، بیست و یکم، بیست و سوم و سی ام از ماه های قمری را ایام سعد و روزهای یکم، چهارم، ششم، نهم، سیزدهم، شانزدهم، هجدهم، بیست و دوم، بیست و هفتم و بیست و هشتم از ماه های قمری را ایام نحس می دانستند و همچنین، بروج ثور (اردیبه...

مقدمه: با آنکه باورهای عامیانه بهره اندکی از سجایا و ظرافت های فکری، اخلاقی و هنری فرهنگ متعالی و اصیل اجتماعات بشری دارند و بعضا به دور از عقلانیت و منطق هستند و گاهی صورت خرافه نیز به خود می گیرند، لیکن به سبب قدمت و خاستگاه اجتماعی، مذهبی یا آیینی خویش، به ویژه در میان اقشار کمتر آموزش دیده، از مقبولیت و پذیرش بالایی برخوردارند. اگرچه گسترش خردورزی و توسعه دانش باعث رنگ باختن بسیاری از این د...

زمان خزانه گیری برنج آغاز شده و پس از شخم زمستانه، مزارع دوباره زیر و رو می شود تا برای نشا آماده گردد. زن، پای در باتلاق شالیزار، دانه های جو خیس خورده را در خزانه می پاشد و مرد پلاستیک را بر خزانه ای که از نی های خیزران در گوشه شالیزار فراهم آورده، می کشید و زن آهی می کشد که امسال هم باید به وقت نشا بخوانم:« زیارت خو بشوم ایمام رضا/ هردو دس بیتیم قوفل طلا را/ خواستم بهار ببوم زوار ایمام/ ب...

در هم‌ آمیختگی «موسیقی» و «مناجات» مسیری ارزشمند و مشخص در ساحت موسیقی کشورمان است که طی دهه‌های گذشته به واسطه حضور هنرمندان و ذاکران اهل بیت (ع) در قالب‌های مختلفی پیش روی مخاطبان قرار گرفته و توانسته است در گونه‌های تعریف‌شده‌ای جایگاه ویژه‌ای برای خود کسب کند. فرآیندی به شدت قابل اتکا که از دیرباز محل رفت و آمد هنرمندان ارزنده‌ای بوده که هر کدام با توسل به داشته‌های تجر...

با اینکه قوم مایا در توسعه دادن تقویم نقش بزرگی داشتند، دراصل آن را اختراع نکرده بودند. سیستمی مشابه آن که مربوط به اجداد کلمبیایی ها در مرکز آمریکا که قبل از مایاها بودند مورد استفاده بوده است. چرخ هایی که کنار هم کار می کنند؛ تقویم قوم مایا سه تقویم اند که همزمان باهم کار می کنند: شمارش بزرگ، زولکین (تقویم مقدس) و هاب (تقویم شهری). هرکدام به شکل یک سیکل اند یعنی تعداد مشخصی از روزها باید طی شون...

مقدمه: شیوه زندگی این اقوام، عمدتا مبتنی بر رمه داری و کوچ روی بود و به تغییرات و اقتضائات آب و هوایی وابستگی کاملی داشت؛ از همین رو، سرزندگی و چالاکی امری مهم و ضروری از حیات ایشان محسوب می شد. شعائر برخاسته از ادیان رایج در میان آنان، به ویژه کیش زرتشتی نیز به شاد و سودمند زیستن و دوری از کاهلی و سستی تاکید ویژه ای داشت. بر این اساس، زندگی و فرهنگ اقوام آریایی و ایرانیان، آکنده از جشن و سرور...

این گونه که در سال های کم بارش و روزگار قحطی، گرد هم جمع شده و یکی از دختران باکره و بالابلند زیبا روی ایل را با پوششی رنگین و دستمال های رنگارنگ انتخاب کرده و همراه با نوازندگان (سرنا و دهل نواز) و جمعی از جوانان و نوجوانان منطقه را بر بلندای کوه یا تپه ای نزدیک یا مجاور سکونت گاه خود برده و با اجرای ساز و دهل و پایکوبی، "عروس باران" را به رقص آورده تا ابرهای دور دست با شنیدن صدای سرنا ...

سوت ها آوازهايی هستند كه كلام شان مدح و ثنای شخصيت های اجتماعی _ تاريخی و يا توضيح زندگی پر تلاطم آن هاست كه عموماً در مركز و شرق مازندران خوانده می شود. سوت ها عموماً الهام يافته از زندگی و مبارزه يا غيانی است كه به خاطر ستم مضاعف زمين داران و ملاكان بزرگ و نيروهای حكومتی به مقابله برمی خاستند ، اگر چه تعدادی از اين افراد از لحاظ شخصيت اجتماعی ، چهره های نامطلوب و مخدوشی بودند ولی بر اساس سنت ها...

نشانه هایی از یک تمدن فراموش شده همه جا بود: زیر یک صومعه اسپانیایی، زیر یک خیابان. بیشتر آن ها توسط گیاهان پوشیده شده بودند، انگار جنگل صاحبشان شده بود. اما زمانی که دو کاوشگر آمریکایی در حال جست و جو در جنگل های شبه جزیره یوکاتان بودند متقاعد شدند که آن مکان های مرموز در واقع گنجینه های باستان شناسی بودند. دورانداخته و رهاشده، عملکرد آن مکان ها، اعم از وسایل، معابد، هرم ها، هنر و حتی خط نامعلوم...